THÔNG TIN NỘI BỘ

Những Bước Đi Đầu Tiên Của Viện Nghiên Cứu Phát Triển Kinh Tế - Xã Hội Hà Nội
Ngày đăng 19/12/2011 | 02:47  | View count: 48

Thời gian qua đi thấm thoát, vậy mà đã 8 năm kể từ ngày tôi xa Viện. Nhiều lúc nhớ lại thấy bùi ngùi biết bao

TS. Nghiêm Xuân Đạt

 

Nguyên Viện trưởng- Viện nghiên cứu phát triển KT-XH Hà Nội

 


                Thời gian qua đi thấm thoát, vậy mà đã 8 năm kể từ ngày tôi xa Viện. Nhiều lúc nhớ lại thấy bùi ngùi biết bao. Nhớ những năm tháng vất vả, nhớ những người đồng nghiệp, nhớ những công việc xưa, nhớ những bước đi đầu tiên chập chững của Viện. Những ngày tháng khó khăn mệt nhọc mà chan hòa niềm vui và tiếng cười.

Tôi còn nhớ rất rõ từng chi tiết khi mà vào tháng 7/1998, Đ/c Bí thư Thành ủy, Ủy viên BCT Lê Xuân Tùng giao cho Trưởng ban tổ chức Thành ủy gặp tôi để bàn về vấn đề xây dựng Viện nghiên cứu – một cơ quan giúp cho Thành ủy xây dụng chiến lược, đề xuất các chính sách lớn về KT-XH cho Hà Nội.Đây là nghị quyết của Đảng bộ Thành phố thành lập một cơ quan nghiên cứu giúp cho Thành ủy và UBND xây dựng chiến lược, đề xuất các chính sách, giải pháp lớn về phát triển kinh tế xã hội của Thủ đô Hà Nội. Sau đó, ban tổ chức Thành ủy, Sở Nội Vụ Hà Nội cùng với tôi lên phương án trình với Chính phủ thành lập Viện nghiên cứu phát triển KT – XH Hà Nội.

Viện nghiên cứu phát triển KT – XH Hà Nội là cơ quan không nằm trong hệ thống cứng của cơ quan quản lý nhà nước từ trước đến nay, do vậy cũng như Viện nghiên cứu KT-XH Thành phố Hồ Chí Minh đều phải xin phép Chính phủ thành lập. Theo ý kiến chỉ đạo của trung ương đồng ý với ý kiến thành lập viện nghiên cứu của Hà Nội và TP.HCM nhưng đưa ra các phương án về các mảng nghiên cứu : kinh tế hoặc xã hội, hoặc kinh tế – xã hội. Cuối cùng, đã thống nhất đi đến quyết định thành lập Viện nghiên cứu với đầy đủ chức năng về kinh tế và xã hội.

Đến tháng 11/1998 Thủ Tướng Chính Phủ ra quyết định thành lập Viện nghiên cứu phát triển KT – XH Hà Nội. Cùng với sự chỉ đạo của Thành Ủy bắt tay vào xây dựng đề cương của Viện. Trước khi thành lập Viện, Đ/c Ủy Viên TW Đảng, Chủ tịch UBNDTP Hoàng Văn Nghiên cùng với tôi đã vài lần bàn bạc về chức năng nhiệm vụ và phương thức hoạt động của Viện. Theo quan điểm của tôi thì Viện cần kết hợp nghiên cứu cả vấn đề kinh tế và xã hội, đội ngũ cán bộ được lựa chọn, chất lượng, có trình độ chuyên môn tốt, bộ máy hoạt động nên nhỏ gọn nhưng hiệu quả.

Đến ngày 8/3/1999, Chủ tịch UBNDTP Hoàng Văn Nghiên chính thức ký quyết định thành lập Viện nghiên cứu phát triển KT – XH Hà Nội và bổ nhiệm tôi làm Viện trưởng. Trước đó, tôi là Phó Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư Hà Nội. Ban đầu Viện chưa có cán bộ, chưa có cơ sở vật chất vì vậy cần xây dựng bộ khung của Viện trước. Tôi có mời một số cán bộ như Phạm Thị Minh Nghĩa, Vũ Duy Tuấn về làm việc và bắt đầu triển khai tuyển cán bộ, đặt nền móng cho Viện. Viện có thuê trụ sở tại 15B Phố Tôn Đản – Quận Hoàn Kiếm. Quan điểm trong việc thu nạp cán bộ có trình độ trên đại học, thạc sĩ, Tiến sĩ phải đạt hơn 35%, những người có năng lực nghiên cứu, bên cạnh đó chọn một số cán bộ trẻ có tâm huyết và có năng lực nghiên cứu để đào tạo thành nòng cốt của Viện trong tương lai.

Đến tháng 5/1999, Viện bắt đầu hoạt động, số cán bộ tăng dần lên, và hợp tác với các cán bộ ở các Trường Đại học, các Sở ban ngành, các Thạc sĩ, Tiến sĩ ở nước ngoài. Viện ngay từ ban đầu đã có quy chế hoạt động. Một nguyên tắc đặt ra là : Viện sẽ nghiên cứu một số vấn đề về chiến lược phát triển KT-XH của thành phố , đề xuất các giải pháp quan trọng, đồng thời sử dụng mối quan hệ một cách tối đa với các trường đại học, các bộ ngành TW, hợp tác với Viện nghiên cứu TP.HCM để nghiên cứu và trao đổi các kinh nghiệm. Sau khi thành lập được 2 tháng, Viện đã có công trình nghiên cứu trình với UBNDTP, Thường trực thành ủy về các vấn đề cấp bách của TP, nghiên cứu các cơ chế chính sách đặc thù để kiến nghị với TW mở rộng phân cấp cho TP Hà Nội tạo điều kiện cho TP Hà Nội chủ động trong công tác điều hành kinh tế xã hội.

Đ/c Chủ tịch UBNDTP Hà Nội rất quan tâm tới những hoạt động của Viện và thường xuyên bố trí trao đổi với Viện trưởng, xới xáo các vấn đề cấp bách, nóng bỏng của thành phố đang cần các lời giải: ví dụ như vấn đề khu đô thị mới… Viện cùng với một số ban ngành xây dựng cơ chế quản lý mà sau này còn gọi là cơ chế 123 về phương thức quản lý xây dựng các khu đô thị trên địa bàn Hà Nội.

Bước sang năm 2000, Thủ Tướng Chính Phủ yêu cầu Hà Nội xây dựng Chiến lược phát triển 10 năm 2001-2010. UBNDTP đã giao cho Viện công việc khó khăn này. Tuy nhiên, chỉ trong khoảng thời gian 2 tuần ngắn ngủi, Viện đã dồn hết nguồn nhân lực, tập trung toàn bộ cán bộ và vận dụng các kiến thức vốn có, trao đổi với các ngành để hoàn thành Chiến lược 2001-2010. Kết quả là được Thủ tướng Chính phủ khen đây là một Chiến lược xây dựng có chất lượng. Bên cạnh đó Viện còn tham gia những nghiên cứu khác như : nâng cao năng lực quản lý nước sạch của TP, Giải phóng mặt bằng có hiệu quả…. Vào giữa năm 2000, Viện trưởng và 1 số cán bộ cùng với các chuyên gia của Thành ủy xây dựng báo cáo Chính trị Đảng ủy lần thứ 13 và được Thành ủy đánh giá rất cao. Viện cũng phối hợp chặt chẽ với các trường Đại học, Viện nghiên cứu khác, trao đổi kinh nghiệm, thông tin để tổng hợp từ đó đề xuất với HĐND, UBND các giải pháp về phát triển Thủ đô.

Sau một thời gian làm việc, việc nâng cao trình độ của các cán bộ là không thể thiếu. Lãnh đạo Viện đã hết sức quan tâm đến vấn đề này và thường xuyên tìm các học bổng cho các cán bộ đi học ở trong nước và ngoài nước. Một số cán bộ đã được cử đi học thạc sĩ, tiến sĩ ở nước ngoài : Hà Lan,Pháp, Mỹ, Ấn Độ. Viện cũng tạo điều kiện thuận lợi cho cán bộ khi quy định ngoài việc nghiên cứu còn có thể dành 30% thời gian để giảng dạy, hướng dẫn NCS, tham gia các đề tài trong và ngoài nước. Qua đó nâng cao trình độ, kiến thức và có thêm mối quan hệ trong các lĩnh vực quản lý, kinh tế xã hội. Viện cũng đề nghị các Sở, ban, ngành của TP thường xuyên gửi các báo cáo quan trọng, các thông tin có tính cấp thiết. Viện cũng là nơi đi đầu của TP trong lĩnh vực công nghệ thông tin giúp cán bộ có thể trao đổi và tìm kiếm một cách dễ dàng. Bên cạnh đó, Viện còn đăng ký với Sở Khoa học và Công nghệ hằng năm xây dựng những đề tài nghiên cứu những vấn đề cấp thiết, đi trước nhằm giúp đỡ lãnh đạo TP trong việc quản lý. Hàng tháng, Viện xây dựng các báo cáo chuyên đề và gửi cho lãnh đạo TP về các vấn đề mới về lý luận và thực tiễn đang diễn ra trên thế giới, hoặc cần áp dụng vào Thủ đô.

Sau 2 năm gắn bó công tác với Viện, tôi luôn coi đây là gia đình thứ hai của mình. Công việc tuy vất vả nhưng công tác quản lý là trách nhiệm và  niềm vui lớn đối với tôi. Đến tháng 10/2001, tôi nhận được phân công của Thành ủy và UBNDTP chuyển công tác về Sở Kế hoạch Đầu tư Hà Nội. Tôi vô cùng trăn trở, muốn gắn bó với anh em ở Viện lâu hơn. Nhưng vì trách nhiệm đến ngày 1/11/2001 tôi lên đường nhận công tác mới.

Đã 8 năm trôi qua kể từ ngày tôi xa rời Viện, bây giờ ngồi nghĩ lại tôi vẫn nhớ như in những tháng ngày, những kỷ niệm vui buồn năm xưa. Tám năm xa rời Viện nhưng tôi vẫn luôn ở bên cạnh và dõi theo từng giai đoạn trưởng thành của Viện. Công việc của tôi cũng luôn gắn liền với Viện, có lẽ đó cũng là một niềm an ủi lớn khi tôi xa rời Viện.

Chúc Viện nghiên cứu phát triển kinh tế xã hội Hà Nội luôn vững mạnh, hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao và luôn là lá cờ đầu trong công tác nghiên cứu của Thủ đô  yêu dấu.