Nhiều dự án chậm triển khai kéo dài đã khiến đất đai và dòng vốn đầu tư không được khai thác hiệu quả, cản trở quá trình chỉnh trang đô thị và ảnh hưởng đến quyền lợi của người dân. Những vướng mắc về thủ tục, sự thay đổi của pháp luật và các tồn tại lịch sử đặt ra yêu cầu phải có một cơ chế xử lý phù hợp hơn với thực tiễn của Thủ đô. Luật Thủ đô năm 2026 đã mở ra hướng giải quyết mới, đồng thời đặt việc tháo gỡ trong khuôn khổ kiểm soát chặt chẽ, công khai và không hợp pháp hóa sai phạm.

Việc Quốc hội khóa XVI thông qua Luật Thủ đô số 02/2026/QH16 được đánh giá là bước hoàn thiện quan trọng về thể chế nhằm tạo cơ sở pháp lý cho xây dựng và phát triển Hà Nội trong giai đoạn mới. Với nhiều cơ chế, chính sách đặc thù về phân quyền, quản trị đô thị, huy động nguồn lực và phát triển khoa học công nghệ, Luật Thủ đô năm 2026 được kỳ vọng sẽ mở ra dư địa phát triển mới cho Thủ đô. Tuy nhiên, bên cạnh những cơ hội, quá trình tổ chức triển khai Luật cũng đặt ra nhiều yêu cầu và thách thức cần được nhận diện đầy đủ để bảo đảm tính khả thi và hiệu quả trong thực tiễn.

Với cách tiếp cận mới trong xây dựng luật theo tinh thần của Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 của Bộ Chính trị về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới và các quan điểm xây dựng Luật Thủ đô (sửa đổi), thay vì quy định cụ thể các nội dung như tại Luật Thủ đô số 39/2024/QH15, Dự thảo mới tập trung phân quyền cho Thủ đô Hà Nội quyết định, từ đó tạo không gian tối đa cho sự sáng tạo và tự chịu trách nhiệm của chính quyền Thủ đô; đồng thời tăng cường yêu cầu về kiểm soát quyền lực, kiểm tra, giám sát và trách nhiệm giải trình.

Chủ tịch Quốc hội: Thống nhất với quan điểm phải phân quyền tối đa và tự chủ toàn diện cho Hà Nội

Theo quy định của Luật đất đai hiện nay, đăng ký đất đai, trong đó đăng ký quyền sử dụng đất là nghĩa vụ bắt buộc của người sử dụng đất. Công tác đăng ký đất đai được thực hiện hiệu quả sẽ giúp các quyền của người sử dụng đất như quyền chuyển nhượng, chuyển đổi, cho thuê, cho thuê lại, tặng cho, thừa kế, thế chấp, góp vốn bằng quyền sử dụng đất được ghi nhận và bảo đảm, đồng thời cũng tạo điều kiện để Nhà nước thực hiện tốt công tác quản lý đất đai.

Từ ngày 18/10/2023, bộ phận thường trực nhiệm vụ Khảo sát, đo lường và nghiên cứu, phân tích Chỉ số hài lòng của người dân, tổ chức tại các Sở, đơn vị tương đương Sở và các quận, huyện, thị xã năm 2023 do Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội Võ Hải Long phụ trách, đã đi kiểm tra việc triển khai khảo sát trực tuyến Chỉ số hài lòng của người dân, tổ chức đối với 04 dịch vụ công của Thành phố Hà Nội (Cấp phép xây dựng, Cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, Giáo dục công, Y tế công).