Hội thảo là diễn đàn để các đoàn viên thanh niên lắng nghe ý kiến từ các chuyên gia trong lĩnh vực gắn với tăng trưởng, động lực phát triển, công tác quy hoạch và vận hành chính quyền địa phương hai cấp. Đồng thời, đây cũng là diễn đàn để các đoàn viên được thảo luận, trao đổi, nâng cao kỹ năng tham luận, nghiên cứu và đề xuất các giải pháp, chính sách. Qua đó cung cấp góc nhìn đa chiều, nhận định sâu sắc và có những kiến nghị thiết thực từ cấp trung ương và địa phương. Hội thảo khuyến khích tinh thần nghiên cứu khoa học, trao đổi học thuật trong thanh niên Bộ Tài chính và UBND thành phố Hà Nội, góp phần thực hiện hiệu quả các nghị quyết của Đại hội Đoàn toàn quốc, Đại hội Đoàn Thanh niên Bộ Tài chính và Đoàn Thanh niên UBND thành phố Hà Nội.

Quang cảnh Hội thảo

Phát biểu đề dẫn Hội thảo, TS. Lê Thị Thuỳ Vân, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Chính sách Kinh tế - Tài chính nhấn mạnh rằng, để tạo đà cho tăng trưởng 2 con số giai đoạn 2026-2030, buộc phải tìm kiếm các động lực tăng trưởng mới, thứ nhất là khoa học công nghệ đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, thứ hai là kinh tế tư nhân, thứ ba là thể chế, thứ tư là hội nhập trong bối cảnh mới. Bốn động lực mới này đã được trung ương cụ thể hóa bằng 4 Nghị quyết trụ cột (Nghị quyết 57-NQ/TW, Nghị quyết 68-NQ/TW, Nghị quyết 66-NQ/TW, Nghị quyết 59-NQ/TW).

Trong buổi Hội thảo này, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Chính sách Kinh tế - Tài chính gợi mở bốn vấn đề chính: (1) Công tác quy hoạch: Trong bối cảnh sắp xếp 34 đơn vị hành chính và vận hành chính quyền hai cấp, cần điều chỉnh quy hoạch quốc gia của sáu vùng và quy hoạch cấp tỉnh, địa phương. Việc làm rõ chức năng quy hoạch và không gian phát triển của chính quyền hai cấp là nền tảng để đạt mục tiêu tăng trưởng. (2) Huy động nguồn lực: Thảo luận về giải pháp huy động và sử dụng hiệu quả đầu tư công, vốn xã hội hóa và đặc biệt là các kênh huy động vốn mới, với mục tiêu tạo động lực để tăng trưởng bứt phá. (3) Bàn bạc về chính sách thu - chi, cơ chế hỗ trợ để thúc đẩy phát triển khu vực doanh nghiệp tư nhân và kinh tế nhà nước. (4) Đánh giá vai trò tiên phong của thanh niên nhằm đề xuất những giải pháp phù hợp trong bối cảnh mới, tăng cường chất lượng tham mưu chính sách cho các đơn vị.

Khái quát về không gian phát triển mới trong vận hành chính quyền địa phương hai cấp

Trình bày tham luận về “Định hướng không gian phát triển mới trong vận hành chính quyền địa phương hai cấp”, ThS. Lê Anh Đức - Trưởng Ban Quy hoạch và phát triển vùng, Viện Chiến lược và Chính sách Kinh tế - Tài chính tập trung vào 3 nội dung chính: Hệ thống quy hoạch và mô hình chính quyền địa phương hai cấp; Yêu cầu đặt ra trong xây dựng không gian phát triển mới và Không gian phát triển mới trong vận hành chính quyền hai cấp.

ThS. Lê Anh Đức, Trưởng Ban Quy hoạch và phát triển vùng, Viện Chiến lược và Chính sách Kinh tế - Tài chính trình bày tham luận

Chuyên gia phân tích hệ thống quy hoạch trước và sau khi triển khai chính quyền hai cấp, cho biết vai trò của cấp xã, phường hiện nay đã trở nên nặng nề hơn với “hai nhiệm vụ”: vừa định hướng, vừa hành động. Với sự phân cấp phân quyền mới, đòi hỏi chính quyền cơ sở phải phát huy mạnh mẽ vai trò hành động. Ông Đức cũng nhấn mạnh, hiện nay đang hình thành các hành lang kinh tế mới, với 34 tỉnh được phân bổ lại thành 34 “cực tăng trưởng” cấp tỉnh, kéo theo sự chuyển đổi chức năng để mở rộng không gian phát triển. Định hướng không gian phát triển phải đảm bảo những nguyên tắc như sau: Đảm bảo tính đồng bộ giữa các khu vực và hạ tầng phát triển, tạo thành một hệ thống liên kết hiệu quả; đảm bảo tính bền vững, chú trọng bảo vệ môi trường và sử dụng tài nguyên hợp lý, tôn trọng tự nhiên để đảm bảo phát triển lâu dài, có khả năng chuyển đổi và bồi hoàn không gian theo xu thế xanh, tuần hoàn, đảm bảo an toàn cho các thế hệ tương lai; đảm bảo phù hợp với điều kiện riêng của từng vùng, miền, chú ý đến trình độ phát triển văn hóa và bản sắc để có định hướng không gian phù hợp, đạt hiệu quả ở nhiều khía cạnh quản lý nhà nước, lợi ích doanh nghiệp và quyền lợi nhân dân; đảm bảo phối hợp với chính quyền địa phương hai cấp, tăng cường vai trò phối hợp giữa các cấp chính quyền để quản lý và phát triển không gian một cách hiệu quả và đồng bộ, phân định rõ vai trò, thẩm quyền ở từng cấp.

Xác định các cực tăng trưởng mới bằng luận cứ khoa học

Phát biểu về việc lựa chọn những khu vực để đầu tư trong tương lai, TS. Nguyễn Thị Diễm Hằng, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội đánh giá rằng cần xác định các khu vực trọng điểm, không đầu tư dàn trải. Đối với Hà Nội, hiện nay khu vực phía Tây đã có định hướng phát triển công nghệ số mà hạt nhân là Khu Công nghệ cao Hòa Lạc. Ngoài khu vực phía Tây thì việc mở rộng phát triển sang vực phía Bắc Thủ đô (Mê Linh cũ) cũng sẽ giúp hình thành cực tăng trưởng mới, góp phần thay đổi diện mạo của cả một vùng kinh tế. Về Khu Công nghệ cao Hòa Lạc, dù đã được quy hoạch nhiều năm, khu vực này vẫn chưa được khai thác hiệu quả, bài toán đặt ra là phải thúc đẩy đổi mới sáng tạo, kết nối hiệu quả hơn giữa hạ tầng, doanh nghiệp và các trường đại học. Khu đổi mới sáng tạo của Bộ đang đặt tại Khu Công nghệ cao Hòa Lạc cũng chưa khai thác được hết tiềm năng của nó.

TS. Nguyễn Thị Diễm Hằng, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội phát biểu

Việc triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW về khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số cần được gắn với Hòa Lạc, trong đó các phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia dự kiến sẽ đặt tại đây, bài toán đặt ra là làm thế nào nào để kết nối các doanh nghiệp trẻ, startup công nghệ tham gia và phát triển.

Với 18 khu công nghiệp hiện có của Hà Nội, vấn đề đặt ra là cần xây dựng các luận cứ khoa học nhằm lựa chọn một số khu công nghiệp trọng điểm để phát triển công nghệ số. Cần trả lời được câu hỏi tại sao đặt ở đó mà không phải các khu công nghiệp khác, khi đầu tư vào khu công nghiệp này sẽ tạo ra những động lực tăng trưởng gì và đóng góp như thế nào cho sự phát triển của toàn vùng kinh tế.

Các mô hình kinh tế mới đang nổi lên như những động lực tăng trưởng mới

ThS. Đào Ngọc Lưu, Viện Nghiên cứu Phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội phân tích rằng các mô hình kinh tế mới như kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, kinh tế số, kinh tế đêm, kinh tế chia sẻ và kinh tế sáng tạo đang nổi lên như những động lực tăng trưởng mới, dần thay thế các trụ cột truyền thống vốn dựa vào khai thác tài nguyên, thâm dụng vốn và lao động. Theo ThS. Đào Ngọc Lưu, với vị thế là trung tâm lớn về kinh tế, văn hóa, giáo dục, khoa học - công nghệ và hội nhập quốc tế, Hà Nội đang chủ động làm mới các yếu tố tăng trưởng truyền thống, đồng thời tìm kiếm động lực và không gian phát triển mới, hướng tới mục tiêu tăng trưởng cao nhất trong năm 2025 và phấn đấu đạt mức tăng trưởng 2 con số giai đoạn 2026-2030.

ThS. Đào Ngọc Lưu, Viện Nghiên cứu Phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội trình bày tham luận

Đặc biệt, Hà Nội đang đi đầu trong phát triển mô hình kinh tế đêm gắn với ẩm thực, giao lưu văn hóa và các hoạt động nghệ thuật. Thành phố đã đa dạng hóa sản phẩm du lịch đêm tại nhiều điểm đến nổi tiếng như Di tích Nhà tù Hỏa Lò, Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám, qua đó thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước. Về các lợi thế phát triển, Hà Nội hiện có hơn 100 không gian sáng tạo, trong đó nhiều nhà máy cũ đã được chuyển đổi công năng thành không gian văn hóa sáng tạo, thu hút doanh nghiệp thực hành sáng tạo, mở ra không gian phát triển mới cho Thủ đô. Thành phố cũng có trên 3.000 doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sáng tạo - một ngành có tiềm năng to lớn với mô hình tăng trưởng nhanh, khai thác sức sáng tạo không giới hạn để phục vụ cho sự phát triển chung,…

Việc phát triển các mô hình kinh tế mới cần gắn liền với hoạt động khởi nghiệp đổi mới sáng tạo. Do đó, Hà Nội cần ban hành các định hướng, chính sách hỗ trợ thiết thực nhằm khuyến khích doanh nghiệp, nhất là các tập đoàn quốc tế và doanh nghiệp FDI để các doanh nghiệp này phát huy vai trò dẫn dắt, thúc đẩy liên kết, chuyển giao mô hình và công nghệ, góp phần định hình xu thế phát triển trong thời đại mới.

Hội thảo khoa học thanh niên “Những động lực mới cho mục tiêu tăng trưởng 2 con số” đã mang đến nhiều ý kiến, tham luận giá trị từ các chuyên gia và nhà nghiên cứu, tập trung vào các vấn đề cốt lõi như quy hoạch phát triển, huy động nguồn lực, chính sách tài chính, phát triển doanh nghiệp và khai thác các mô hình kinh tế mới. Những ý kiến trao đổi tại hội thảo giúp đoàn viên, thanh niên nâng cao năng lực nghiên cứu, tham luận, góp phần hình thành các kiến nghị, giải pháp thiết thực phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn tới. Qua đó, Hội thảo khẳng định vai trò tiên phong, sáng tạo của thế hệ trẻ trong việc đồng hành cùng thành phố Hà Nội và cả nước hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng nhanh, bền vững, hướng tới giai đoạn 2026-2030 với khát vọng vươn lên mạnh mẽ.

Trung tâm Thông tin - Đào tạo (Thực hiện)