Chủ Nhật, 24/07/2011 11:09

Bộ lư đồng ngày Tết

Bộ lư đồng nơi bàn thờ gia tiên của các gia đình xứ Huế như một vật thiêng, có thể “cải lão hoàn đồng”. Tôi nói vậy bởi có trường hợp, tuổi đời cả trăm năm, ngày thường cũ kỹ, ấy thế mà đem ra chùi rửa vậy là ngay lập tức bộ lư đồng mới tinh.

Giáp Tết, nhìn lên bàn thờ nhà ai thấy bộ lư đồng sáng choang là biết rồi mùa xuân đang chạm ngõ. Nhớ mấy chục năm trước, chắt bóp và dành dụm rồi cuối cùng mạ tôi cũng sắm được một bộ tam sự bằng đồng để thay cho bộ đồ gỗ trước đó. Của vô nhà khó, tôi nghe mạ thầm thì tính toán cả mấy tháng trời với ngoại, xem bộ lư nhà này, chê bộ lư nhà nọ, để rồi cuối cùng vào một buổi chiều cuối năm mạ đi phố và bàn thờ nhà tôi có bộ tam sự mới keng. Nó không to, không thật hoành tráng nhưng xứng tầm với căn nhà cấp bốn của mấy mẹ con tôi. Mạ loay hoay đặt lên bàn thờ, nghiêng ngó bên phải rồi bên trái, phía trước rồi lại phía sau cho tới khi ưng ý. Tôi cũng như vui lây từ niềm vui của mạ. Cả cái Tết năm ấy thiệt vui, khách đến nhà ai cũng trầm trồ khiến mạ sướng ra mặt.

To nhỏ hay đắt rẻ có khác nhau, nhưng đã là một bộ lư căn bản hoàn chỉnh phải bao gồm ba vật dụng chính, một lư hương và hai cây đèn, vậy nên dân gian mới có tên gọi là bộ tam sự, thường đặt ở vị trí trang trọng trên bàn thờ. Lư hương để bỏ trầm hương và cặp đèn dùng thắp sáng. Bộ tam sự làm tăng thêm vẻ đẹp, tôn nghiêm và linh thánh. Tương truyền, nghề đúc đồng có từ thời nhà Lý, cách nay ngót nghét cả 1.000 năm với ông Tổ là Dương Không Lộ. Ở Thuận Hóa - Phú Xuân - Huế, đúc đồng là một trong số những nghề có mặt sớm nhất, cách nay 4 thế kỷ.

Từ khi nghề đúc đồng khôi phục trở lại ở Huế, đi qua con đường Bùi Thị Xuân và nhiều nơi khác nữa, trưng bày ở các cửa hàng đồ đồng thấy nổi bật trong số các sản phẩm đồ đồng là những bộ tam sự, có kích thước to nhỏ khác nhau. Kiểu dáng cũng rất đa dạng và phong phú với họa tiết trang trí trên chiếc lư đồng sinh động, giàu tính sáng tạo và phù hợp với nhu cầu sử dụng của chủ nhân. Không chỉ là vật dụng dành cho nghi lễ, mà còn là vật trang trí ở các gia đình nên đó được xem là lý do khiến cho mẫu mã bộ tam sự ngày càng đa dạng, càng hấp dẫn người dùng. Tôi cũng được biết, sản phẩm bộ tam sự của Huế còn là mặt hàng quen thuộc, được khách hàng ưa chuộng ở trung tâm nổi tiếng tại Hà Nội là phố Hàng Đồng hay phố Hàng Quạt, nơi chuyên doanh đồ thờ cúng ở Thủ đô. Lư đồng làm ở Huế có thể mỏng hơn, không tinh xảo bằng Hà Nội nhưng gần gũi với những giá trị truyền thống.

Giáp Tết dọn dẹp và tân trang nhà cửa, sẽ thiếu sót nếu ai đó quên mất việc lau chùi, làm mới bộ lư đồng nơi bàn thờ gia tiên. Sau một năm, bộ tam sự bị bụi bẩn bạc màu nên cần phải làm mới, làm đẹp. Ngày trước là chuyện của mỗi gia đình, còn bây giờ trở thành dịch vụ khi giáp Tết. Những người thợ hàn cơ khí, hàn hơi… tiện thể sẵn có bộ mô-tơ, lại biết chút ít về gò hàn nên tranh thủ làm thêm dịch vụ đánh bóng lư đồng kiếm thêm đồng tiền tiêu Tết. Lư đồng ở Huế có đến hàng trăm loại, khó đánh nhất là loại lư trúc vì có nhiều loại hoa văn chạm trổ tinh vi, còn khá dễ dàng là kiểu lư tứ giác hay lư tròn. Để sáng bóng, phải cực kỳ chỉnh chu và tỉ mỉ tránh làm cho lư đồng biến dạng, xây xước và đảm bảo độ sáng đồng đều. Còn muốn duy trì độ sáng lâu bền, sau khi đánh bóng phải lau lại bằng tinh bột sắn hay bằng thứ vải sạch. Vất vả và kỳ công đến thế nhưng tối ba mươi Tết, nhìn lên bàn thờ gia tiên, thấy bộ tam sự sáng choang, sẽ là một cảm giác ấm áp, mãn nguyện và hạnh phúc...

Đình Nam
  Ý kiến bình luận

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM

Luật Thủ đô năm 2026 mở cơ chế đặc biệt xử lý các dự án chậm triển khai
Luật Thủ đô năm 2026 mở cơ chế đặc biệt xử lý các dự án chậm triển khai

Nhiều dự án chậm triển khai kéo dài đã khiến đất đai và dòng vốn đầu tư không được khai thác hiệu quả, cản trở quá trình chỉnh trang đô thị và ảnh hưởng đến quyền lợi của người dân. Những vướng mắc về thủ tục, sự thay đổi của pháp luật và các tồn tại lịch sử đặt ra yêu cầu phải có một cơ chế xử lý phù hợp hơn với thực tiễn của Thủ đô. Luật Thủ đô năm 2026 đã mở ra hướng giải quyết mới, đồng thời đặt việc tháo gỡ trong khuôn khổ kiểm soát chặt chẽ, công khai và không hợp pháp hóa sai phạm.

Hà Nội chủ động chia sẻ nguồn lực, kiến tạo không gian phát triển chung
Hà Nội chủ động chia sẻ nguồn lực, kiến tạo không gian phát triển chung

Điều 21, Điều 28 và Điều 29 Luật Thủ đô số 02/2026/QH16 đã mở ra cơ chế linh hoạt hơn: cho phép hỗ trợ ngân sách giữa các xã, sử dụng ngân sách Thành phố để thực hiện dự án ngoài địa bàn và cùng các địa phương đầu tư dự án liên kết vùng. Đây không chỉ là sự mở rộng phạm vi sử dụng ngân sách, mà còn thể hiện tư duy phát triển mới, chia sẻ nguồn lực, hài hòa lợi ích và cùng chịu trách nhiệm kiến tạo một không gian phát triển chung.

Hà Nội hoàn thành chỉ tiêu “Chỉ số Hài lòng năm 2023 đạt trên 83 ”
Hà Nội hoàn thành chỉ tiêu “Chỉ số Hài lòng năm 2023 đạt trên 83%”

Chỉ số Hài lòng năm 2023 của Hà Nội đạt 83,57%, xếp thứ 21/63 tỉnh/thành phố, tăng 3,41%, tăng tới 9 bậc so với năm trước và đứng thứ 2 trong 5 thành phố trực thuộc Trung ương. Với kết quả này, Hà Nội đã hoàn thành chỉ tiêu đề ra là Chỉ số Hài lòng năm 2023 đạt trên 83%.

Làng nghề truyền thống trước xu hướng thương mại điện tử
Làng nghề truyền thống trước xu hướng thương mại điện tử

Trong xu thế hội nhập quốc tế, thương mại điện tử (TMĐT) đã và đang trở thành kênh quảng bá mang lại hiệu quả cao, không chỉ đối với thị trường trong nước, mà còn có cơ hội lan tỏa ra thị trường thế giới. Tuy nhiên, tiềm năng từ ứng dụng TMĐT vào sản xuất, kinh doanh tại các làng nghề trên địa bàn Thành phố vẫn là một vấn đề cần quan tâm nghiên cứu để có hướng đi thích hợp.