Thứ Năm, 22/12/2011 04:28

Ký ức rơm rạ

Rơm làm nên mái nhà tranh hiền hòa, yên tĩnh. Rơm là nhiên liệu nấu nướng hằng ngày. Rơm sớm hôm nâng niu ổ gà đẻ của các bà, các mẹ. Với trâu, bò, rơm cho thức ăn, ủ ấm. Rơm đứng sừng sững trên triền đê rồi về tận các con ngõ. Rơm điểm tô khung cảnh làng quê. Rơm phủ đầy kí ức bằng mùi hương thơm ngát, nồng nàn…

Người nông dân tha thiết với rơm rạ như quý mến hạt gạo hai sương một nắng. Mùa gặt nào họ cũng ra sức tranh thủ ánh nắng mặt trời, giành nhau từng tấc ruộng, bờ đê; từng bãi sân, con ngõ để phơi rơm. Người người chộn rộn, hối hả cầm cây cào trên tay để di chuyển rơm ra chỗ nắng nhiều, tung hê từng mảng, lật lên trở xuống... Từng cọng rơm được nắng sẽ cong lên, vàng óng, thơm lựng mà vẫn đượm màu tươi nguyên.

Để đưa được rơm về nhà, phải dùng dây thừng hay lạt tre cật bó lại thành từng bó nhỏ; sau đó chất chúng lên xe cải tiến rồi vắt sức kéo về, còn không thì phải còng lưng vừa gánh vừa chạy những hôm trời dọa mưa… Cọc xây rơm được làm từ những cây tre già chụm lại, có nhà dùng cây bạch đàn cao lớn, nhà có điều kiện hơn thì chôn hẵn một cọc sắt cố định...

Rơm được xây vào cọc từ tốn, cẩn thận. Một người đứng dưới đất quẳng rơm lên trên cây cho người kia xây. Người quẳng rơm khỏe mạnh bao nhiêu thì người đón rơm lại càng nhanh nhẹn bấy nhiêu. Họ thoăn thoắt gỡ từng đụn rơm, rải đều chung quanh cọc rồi liên hoàn giẫm rơm thật chặt vào gốc cọc cho tới khi cây rơm được xây xong vững chãi.

Người nhà quê luôn dành cảm tình mến yêu với rơm rạ. Rời nó ra một chút là đã trở dạ bồi hồi. Những ngày mùa thuận lợi, bố mẹ tôi hay lựa những ruộng lúa tốt, cây lúa có thân to, chắc, nhất là cây lúa nếp để đánh tấm lợp. Bố chẻ hom, mẹ vuốt rạ rồi cả hai cùng thoăn thoắt chia từng nắm rơm vàng để đánh thành tấm lợp nhà hoặc lợp chuồng trâu, chuồng bò. Bố mẹ quý rơm như trọng cái tình nghĩa xóm làng; thân thiết bên chúng tựa bà con láng giềng gần gụi...

Cây rơm chính là miền cổ tích của lũ trẻ con nhà quê. Chúng tôi hay kháo nhau về chuyện dú quả vào đó. Có đứa nói, quả lê dú sâu vào trong cây rơm sẽ chín nhanh nhất; đứa khác lại bảo ấy phải là quả chuối, quả xoài hay quả mãng cầu… Nhà tôi đông con nên anh em vẫn hay giành nhau vị trí dú quả trên cây rơm nhà mình. Ngày đó, những thức quả sau khi dú dẫu có chát lè; dẫu có ngọt lịm hay chua lét, đám trẻ chăn trâu chúng tôi vẫn cứ ngấu nghiến ngon lành…

Những cây rơm cạnh hồi nhà của người nông dân sẽ lại nhô cao lên tận ngọn tre khi mùa gặt đến, nối tiếp tháng ngày no đủ, bình yên…

Nguyễn Tiến Dũng
  Ý kiến bình luận

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM

Luật Thủ đô năm 2026 nâng chất lượng trường học từ điều kiện học tập của học sinh
Luật Thủ đô năm 2026: nâng chất lượng trường học từ điều kiện học tập của học sinh

Luật Thủ đô năm 2026 tạo cơ sở để Hà Nội chủ động quy định cơ chế phát triển các mô hình trường tiên tiến, hiện đại cùng những điều kiện bảo đảm chất lượng giáo dục. Việc cụ thể hóa các cơ chế cần hướng đến cải thiện hoạt động dạy học, để đầu tư cho nhà trường mang lại lợi ích thiết thực cho học sinh.

Luật Thủ đô năm 2026 phát huy vai trò người dân trong quản trị địa phương
Luật Thủ đô năm 2026: phát huy vai trò người dân trong quản trị địa phương

Chất lượng quản trị địa phương gắn liền với khả năng đáp ứng nhu cầu và huy động sự tham gia của người dân trong giải quyết các vấn đề của cộng đồng. Luật Thủ đô năm 2026 tạo cơ sở pháp lý để Hà Nội cụ thể hóa cơ chế phát huy dân chủ ở cơ sở, nâng cao vai trò tự quản của thôn, tổ dân phố và tăng cường công khai, minh bạch trong hoạt động của chính quyền.

Luật Thủ đô năm 2026 mở dư địa phát triển kinh tế bạc ở Hà Nội
Luật Thủ đô năm 2026: mở dư địa phát triển kinh tế bạc ở Hà Nội

Già hóa dân số đặt Hà Nội trước nhu cầu ngày càng lớn về chăm sóc sức khỏe, bảo đảm an sinh và tổ chức dịch vụ cho người cao tuổi. Đồng thời, nhóm dân số này cũng tạo nên thị trường giàu tiềm năng và nguồn lực quý về tri thức, kinh nghiệm, năng lực lao động. Luật Thủ đô năm 2026 mở cơ sở pháp lý để Thành phố phát triển kinh tế bạc, gắn đáp ứng nhu cầu với phát huy đóng góp của người cao tuổi. Để khai thác cơ hội đó, cần làm rõ các cơ chế của Luật và tổ chức thực hiện phù hợp với thực tiễn.

Luật Thủ đô năm 2026 mở cơ chế khai thác giá trị đất quanh ga metro để phát triển đường sắt
Luật Thủ đô năm 2026 mở cơ chế khai thác giá trị đất quanh ga metro để phát triển đường sắt

Xây dựng đường sắt đô thị cần nguồn vốn lớn, trong khi lợi ích của một tuyến metro không chỉ đến từ doanh thu bán vé. Nhà ga giúp việc đi lại thuận tiện hơn, tạo cơ hội phát triển nhà ở, thương mại, dịch vụ và có thể làm tăng giá trị đất ở khu vực xung quanh. Làm thế nào để một phần giá trị do hạ tầng công cộng tạo ra trở thành nguồn lực phát triển tiếp hệ thống đường sắt?