Thứ Ba, 13/01/2009 18:02

Có một giá trị di sản Huế

Gần 100 năm trước ở Huế, tập san BAVH, viết tắt của cụm từ Bulletin Amis du Vieux Hué (tập san của những người bạn Cố đô Huế) ra đời. Xuất bản từ năm 1914 đến 1944, 3 tháng một số, toàn bộ của tạp chí BAVH ấn hành được 121 tập và 1 tập danh mục. Tổng biên tập là nhà khoa học có tiếng L.Cadière. Hình thức đơn giản nhưng trang trọng, nội dung lại rất phong phú, đa dạng, đủ các vấn đề về văn hoá nghệ thuật, giáo dục, xã hội, nhân văn, lịch sử, địa lý dân tộc học, thương mại, du lịch… BAVH là cuốn sách gối đầu giường của bao thế hệ đam mê nghiên cứu. Nó cũng là niềm tự hào của miền đất núi Ngự, sông Hương, của những ai yêu Huế và hết lòng vì Huế.

Tìm tòi và chiêm nghiệm, điều mà tôi cảm nhận sâu sắc và thấm thía, rằng có một giá trị Huế, thấm đẫm và xuyên suốt từ hàng trăm năm nay là truyền thống học thuật gắn với sự ra đời của những công trình nghiên cứu để đời. Kế tục mạch nguồn và tinh thần của BAVH, những năm gần đây ở Huế, tôi đặc biệt tâm huyết đến tạp chí Huế Xưa và Nay cùng ấn phẩm Nghiên cứu Huế.

Tạp chí Huế Xưa và Nay đã có 19 năm tuổi. Với tạp chí Huế Xưa và Nay, ra đời trước cả tạp chí Xưa và Nay của Hội Khoa học Lịch sử, người Huế lại đi tiên phong trong nghiên cứu các vấn đề lịch sử nói riêng, nghiên cứu - khảo cứu nói chung. Hiện duy nhất chỉ có Hội Sử học Thừa Thiên Huế có cơ quan ngôn luận. Gần 2 thập kỷ tồn tại trên vùng đất di sản, Huế Xưa và Nay đã đóng góp tích cực vào sự nghiệp quảng bá văn hoá, phát triển du lịch địa phương; trở thành cuốn từ điển văn hoá cho những ai quan tâm đến lịch sử, đến văn hoá Huế.

Tập san Nghiên cứu Huế lại có một cuộc sống lạ. Cụ Nguyễn Hữu Đính, tốt nghiệp Trường cao đẳng Nông lâm súc Hà Nội hồi đầu thế kỷ 20, từng giữ nhiều chức vụ quan trọng trong chế độ cũ cũng như sau năm 1975. Là kỹ sư thuỷ lâm, nhưng cụ rất ham hoạt động xã hội, đặc biệt là rất mê sách. Lương tiền, cụ dồn cho việc sưu tầm sách. Sinh thời, ông cụ có 4 ước nguyện lớn: Mở một thư phòng; ra tập san nghiên cứu Huế; làm một bộ từ điển bách khoa về Huế; và thứ nữa, cụ khao khát được lập một uỷ ban để nghiên cứu rốt ráo, tận gốc mọi vấn đề về Huế; để từ đó thấy được Huế mình có cái gì hay, cái gì mạnh mà phát huy; cái gì yếu, cái gì dở mà chế ngự. Ấn phẩm Nghiên cứu Huế đến nay đã ra được 7 số do chính người con là nhà sử học Nguyễn Hữu Châu Phan thực hiện.
 
Nhà nghiên cứu Vương Trí Nhàn viết về Nghiên cứu Huế, rằng thành phố của sông Hương núi Ngự trên đường tự tìm lại chính mình ở đó qua các công trình nghiên cứu đáng gọi là có chất lượng khoa học. Chẳng những trong từng bài vở cụ thể mà cả trong quan niệm chung toát ra qua các bài vở ấy, bộ sách như muốn đạt tới vẻ đẹp cổ điển, nó là cả một sự thách thức đối với tình hình nghiên cứu vốn khá luộm thuộm hiện nay. Đấy lại là một bất ngờ đầy thú vị mà Huế và người đất Huế dành cho chúng ta.
 
Tôi nghĩ, từ BAVH cho đến Huế Xưa và Nay, Nghiên cứu Huế là cả một truyền thống đẹp. Nó cũng là bằng chứng sống động về Huế với tư cách là một trung tâm văn hoá của đất nước. Biểu tượng của khoa học là đam mê, sự dấn thân và hy sinh. Khơi dậy và phát huy những giá trị truyền thống đó là góp phần làm đẹp, làm giàu cho vùng đất di sản, hội nhập với thế giới hôm nay.
 
Đan Duy
 

 

  Ý kiến bình luận

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM

Luật Thủ đô năm 2026 nâng chất lượng trường học từ điều kiện học tập của học sinh
Luật Thủ đô năm 2026: nâng chất lượng trường học từ điều kiện học tập của học sinh

Luật Thủ đô năm 2026 tạo cơ sở để Hà Nội chủ động quy định cơ chế phát triển các mô hình trường tiên tiến, hiện đại cùng những điều kiện bảo đảm chất lượng giáo dục. Việc cụ thể hóa các cơ chế cần hướng đến cải thiện hoạt động dạy học, để đầu tư cho nhà trường mang lại lợi ích thiết thực cho học sinh.

Luật Thủ đô năm 2026 phát huy vai trò người dân trong quản trị địa phương
Luật Thủ đô năm 2026: phát huy vai trò người dân trong quản trị địa phương

Chất lượng quản trị địa phương gắn liền với khả năng đáp ứng nhu cầu và huy động sự tham gia của người dân trong giải quyết các vấn đề của cộng đồng. Luật Thủ đô năm 2026 tạo cơ sở pháp lý để Hà Nội cụ thể hóa cơ chế phát huy dân chủ ở cơ sở, nâng cao vai trò tự quản của thôn, tổ dân phố và tăng cường công khai, minh bạch trong hoạt động của chính quyền.

Luật Thủ đô năm 2026 mở dư địa phát triển kinh tế bạc ở Hà Nội
Luật Thủ đô năm 2026: mở dư địa phát triển kinh tế bạc ở Hà Nội

Già hóa dân số đặt Hà Nội trước nhu cầu ngày càng lớn về chăm sóc sức khỏe, bảo đảm an sinh và tổ chức dịch vụ cho người cao tuổi. Đồng thời, nhóm dân số này cũng tạo nên thị trường giàu tiềm năng và nguồn lực quý về tri thức, kinh nghiệm, năng lực lao động. Luật Thủ đô năm 2026 mở cơ sở pháp lý để Thành phố phát triển kinh tế bạc, gắn đáp ứng nhu cầu với phát huy đóng góp của người cao tuổi. Để khai thác cơ hội đó, cần làm rõ các cơ chế của Luật và tổ chức thực hiện phù hợp với thực tiễn.

Luật Thủ đô năm 2026 mở cơ chế khai thác giá trị đất quanh ga metro để phát triển đường sắt
Luật Thủ đô năm 2026 mở cơ chế khai thác giá trị đất quanh ga metro để phát triển đường sắt

Xây dựng đường sắt đô thị cần nguồn vốn lớn, trong khi lợi ích của một tuyến metro không chỉ đến từ doanh thu bán vé. Nhà ga giúp việc đi lại thuận tiện hơn, tạo cơ hội phát triển nhà ở, thương mại, dịch vụ và có thể làm tăng giá trị đất ở khu vực xung quanh. Làm thế nào để một phần giá trị do hạ tầng công cộng tạo ra trở thành nguồn lực phát triển tiếp hệ thống đường sắt?