Tại điểm a khoản 1 Điều 15 Luật Thủ đô năm 2026, Hội đồng nhân dân Thành phố quy định chính sách khuyến khích, huy động nguồn lực xã hội hóa và sử dụng ngân sách nhà nước để bảo vệ, phát triển văn hóa, thể thao của Thủ đô; đồng thời hỗ trợ cá nhân, tổ chức cải tạo, bảo vệ khu vực có giá trị văn hóa, lịch sử và công trình kiến trúc có giá trị.

Là trung tâm chính trị - hành chính quốc gia, Hà Nội đang đối mặt với nhiều thách thức về ô nhiễm không khí, nguồn nước và rác thải do quá trình đô thị hóa nhanh. Thực tiễn đó đòi hỏi những giải pháp mạnh mẽ nhằm bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng sống của người dân. Luật Thủ đô 2026 đã thể hiện tư duy phát triển mới khi đặt bảo vệ môi trường là một trụ cột của phát triển bền vững, tạo nền tảng pháp lý để xây dựng Thủ đô xanh, văn minh và đáng sống.

Luật Thủ đô 2026 đã tạo bước đột phá trong tư duy quy hoạch khi lần đầu tiên thiết lập cơ sở pháp lý cho việc khai thác không gian đô thị đa chiều, bao gồm không gian ngầm, không gian tầm thấp và không gian tầm cao.

Luật Thủ đô năm 2026 đã bổ sung nhiều cơ chế, chính sách đặc thù nhằm nâng cao chất lượng an sinh xã hội, trong đó nổi bật là chính sách hỗ trợ chi phí khám, chữa bệnh ngoài phạm vi chi trả của bảo hiểm y tế, thể hiện rõ tinh thần phát triển vì con người và lấy người dân làm trung tâm.

Việc Quốc hội khóa XVI thông qua Luật Thủ đô số 02/2026/QH16 được đánh giá là bước hoàn thiện quan trọng về thể chế nhằm tạo cơ sở pháp lý cho xây dựng và phát triển Hà Nội trong giai đoạn mới. Với nhiều cơ chế, chính sách đặc thù về phân quyền, quản trị đô thị, huy động nguồn lực và phát triển khoa học công nghệ, Luật Thủ đô năm 2026 được kỳ vọng sẽ mở ra dư địa phát triển mới cho Thủ đô. Tuy nhiên, bên cạnh những cơ hội, quá trình tổ chức triển khai Luật cũng đặt ra nhiều yêu cầu và thách thức cần được nhận diện đầy đủ để bảo đảm tính khả thi và hiệu quả trong thực tiễn.

Chiều 5/3, tại Nhà Quốc hội, Đảng đoàn Quốc hội đã có buổi làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội để nghe báo cáo về Dự án Luật Thủ đô (sửa đổi) và Báo cáo nội dung chủ yếu của Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050; Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065. Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng đoàn Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ và Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Đinh Tiến Dũng đồng chủ trì buổi làm việc.