Sau Tết cổ truyền một thời gian, đất trời ấm dần, ánh sáng nhiều hơn, những đợt gió mùa đông bắc cuối cùng chỉ đủ gây mưa nhỏ và se lạnh. Rồi đến tiết thanh minh. Đây cũng là lúc ve sầu lột xác. Những ngày nghỉ học, vào buổi sáng, tôi “bắt” ông tôi dẫn đi lấy xác ve sầu.

Thoạt tiên, những tác phẩm chưa thật sự thành hình, nhiều tác phẩm hãy còn trong quá trình hoàn chỉnh làm tôi tò mò. Đơn giản vì những hình ảnh có cái hãy còn thấp thoáng hầu như tôi đều đã bắt gặp khi bước chân vào ngôi nhà ở làng Lại Thế. Bụi cây, mặt nước, bông hoa, chiếc ghế, cái áo, ánh sáng, những gương mặt… Khi ấy, trong xưởng sơn mài còn ngổn ngang công việc và chất liệu, tôi biết rằng, thể nào mình cũng quay trở lại với một ấn tượng còn nhiều hơn cả sự tò mò.

Hai năm - thời gian đủ để tôi làm quen, rồi thuộc rất nhiều con đường Sài Gòn đầy nắng. Tôi còn biết tránh những đoạn đường hay nghẽn giao thông giờ tan tầm, và cả những trận lụt bất chợt do nước không thoát kịp ở những khu vực đông dân cư của thành phố.

Bài hát vang lên từ chiếc điện thoại di động của ai đó trong phòng, khiến không ít người ngỡ ngàng. Lâu lắm mới nghe được một lời hát hay. Tự nhiên tất cả đều im lặng. Trời lại đang mưa. Có lẽ đã có rất nhiều người nghe mưa nơi này nhưng đã nhớ về một nơi rất xa...Đêm hôm trước trời trở gió. Cái xao xác như tiếng trở mình của đêm làm ai đó chợt thức. Chút lạ lẫm khi mùa đông đã qua. Đêm không còn sự tĩnh lặng thường nhật, hình như có nhiều cơn gió về qua khu vườn. Lại thêm một đợt gió rét trở mùa.

Từ ngày ngưng tiếng súng, đất nước thống nhất đến nay đã 36 năm, nhưng những người cầm súng thời ấy mỗi lần có dịp ngồi với nhau, không sớm thì muộn, thế nào cũng nhắc tới một thời máu lửa, như những tâm sự ruột gan của mình.

Không hiểu sao, mỗi khi nhắc đến sắc hoa, giữa vô vàn muôn hồng nghìn tía, tôi lại cứ hình dung về cái màu vàng trong vườn hoa giản dị của mẹ. Bắt đầu từ vườn cải vàng ươm từ độ Tết xưa mẹ trồng. Dưới cái rét nồng khay của những ngày áp Tết, khi mà thiên hạ đang chộn rộn với những mai đào cúc trúc về chưng làm đẹp thì chị em tôi lại tẩn mẩn với những ngồng cải chuẩn bị trổ hoa. Để đến chiều ba mươi cắt những cọng hoa dài nhất kết thành một bình to rực rỡ chưng giữa cái bàn đá nhỏ xíu làm bàn tiếp khách ba ngày Tết. Và còn cơ man nào là vàng tươi rực rỡ ngoài vườn kéo dài đến tháng ba khiến căn nhà nhỏ cứ sáng lên, khi mà hàng xóm đã lả tả rơi những hào hoa năm mới xuống vườn.

Nghệ nhân Kim Hyun Kon, người trực tiếp giúp Huế chế tác thử nghiệm thành công nhạc khí biên chung, biên khánh đã có mặt tại Huế để chỉnh âm bộ nhạc khí vừa chế tác và làm thêm một đặc khánh để hoàn chỉnh hơn biên khánh. Nghệ nhân đã rất vui vẻ khi trao đổi cùng chúng tôi. Ông bảo:

Bỗng nhiên dích dắc nhớ chuyện cánh đồng màu bên bưng biền ven sông xưa vào độ Giêng Hai ta. Ca dao xưa đó: “Tháng Giêng là tháng ăn chơi, tháng Hai trồng đậu, tháng Ba trồng cà...”. Sau mấy ngày Tết, đồng cỏ bưng biền đang ngủ yên bỗng sôi động hẳn lên vì nhà nhà xuống vụ rau đậu, dưa cà... Đất dùng để trồng màu Giêng Hai thường là đất vừa dùng gieo mạ, nằm chờ tay người, qua Giêng Hai sau đợt mưa phùn rét mướt, thì cuốc lên đập đất nhỏ ra, đánh vồng trỉa hạt trồng màu.

Trước ngày giỗ nhà thơ Phùng Quán (21 tháng Chạp, Canh Dần), nhà văn Nguyễn Khắc Phê điện cho tôi: “Nghe nói giỗ anh Quán năm nay, ông tổ chức ở lăng mộ mới xây, nhớ có anh Vĩnh Mẫn bạn thiếu sinh quân của Phùng Quán sẽ về giỗ để viếng mộ luôn”. Quả thực với tôi, đời anh Quán có quá nhiều bất ngờ. Dù rất quen thân anh, nhưng tôi chưa từng nghe nói anh có một người bạn thân là đồng đội, đồng tuế trong đội trinh sát thiếu niên Vệ Quốc Đoàn đang sống ở Huế.

Trong đời mỗi người, có nhiều chốn để đi, có nhiều nơi để đến, nhưng sống thì không nhiều. Theo sự đưa đẩy, có thể một vài năm nơi này một vài năm nơi kia, nhưng rồi cuối cùng vẫn chọn cho mình một nơi dài lâu làm ngày hai buổi đi về, lâu ngày trở nên gắn bó.

Huế là thành phố vườn, thành phố của lễ hội, thành phố của thi ca nhạc họa.  Hơn 35 năm kể từ ngày giải phóng, Huế đã đổi thay từng ngày, và Huế đã để lại những ấn tượng đẹp trong lòng bạn bè và những người khách thập phương.

Ngôi chùa làng nơi cậu tôi đã trụ trì nhiều năm, được xây dựng từ trăm năm trước. Chùa nằm trên dải đất đầm phá. Suốt bốn mùa, gió cát thơm mùi nước mặn thổi vi vu qua rặng phi lao. Ngôi chùa và lão mai núi gần như bị lãng quên .Cổng chùa bị đổ nát theo chiến tranh, mái chùa như cong thêm vì thời gian và mưa gió. Gọi là” lão” vì cội mai núi đã già cỗi lắm rồi. Trong vườn chùa có trồng nhiều loại cây lưu niên nhưng cội mai núi là thượng thọ hơn cả.

Cuối năm, trời mưa lâm thâm và lạnh. Hình như còn bao nhiêu nước ở xứ mưa này với rét xin trút xuống dần dần để rồi nhường lại cho nắng ấm ngày xuân đón Tết.

Có lúc nào bạn bỗng dưng có thời khắc dừng lại và hỏi: mình bắt gặp mùa xuân vào lúc mô hè? Tôi đã có lúc như thế, thật tình cờ thôi, khi nhìn thấy hai cô bé gái dắt tay nhau đi trên phố và mua hai cái bong bóng bay vào đêm Giáng sinh. Những cái bong bóng bay màu hồng và màu xanh cỏ non, dậy lên trong tôi nỗi nhớ thời ấu thơ da diết.

Phố nhỏ, nên những góc phố hẹp như bàn tay con gái.Đứng ở đó có thể nhìn thấy đầu con phố bên này và cuối con phố bên kia. Ký ức ấy khiến người ta đi miên man giữa Huế, đứng ở bất cứ nơi nào cũng có thể gọi đó là một góc phố. Huế hay có những góc phố rất đẹp. Bởi ở đó có màu rêu xanh, có chút mưa nắng thất thường của Huế, có cả tiếng à ơi gọi gió xôn xao.