Luật Thủ đô năm 2026 đã thiết lập nhiều cơ chế đặc thù nhằm tạo lập môi trường thể chế thuận lợi cho phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, tạo nền tảng để Hà Nội phát huy vai trò tiên phong trong giai đoạn mới.

Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Lãnh đạo UBND Thành phố về việc giao Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội chủ trì, phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ, Sở Tài chính và các cơ quan, đơn vị liên quan nghiên cứu, tham mưu UBND Thành phố trình HĐND Thành phố ban hành Nghị quyết của HĐND Thành phố theo hướng khoán chi đến sản phẩm cuối cùng, Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội đã phối hợp với các đơn vị liên quan nghiên cứu, xây dựng Nghị quyết của HĐND Thành phố sửa đổi, bổ sung một số điều của Phụ lục số 01 ban hành kèm theo Nghị quyết số 10/2019/NQ HĐND ngày 04/12/2019 của HĐND Thành phố.

Việc Quốc hội khóa XVI thông qua Luật Thủ đô số 02/2026/QH16 được đánh giá là bước hoàn thiện quan trọng về thể chế nhằm tạo cơ sở pháp lý cho xây dựng và phát triển Hà Nội trong giai đoạn mới. Với nhiều cơ chế, chính sách đặc thù về phân quyền, quản trị đô thị, huy động nguồn lực và phát triển khoa học công nghệ, Luật Thủ đô năm 2026 được kỳ vọng sẽ mở ra dư địa phát triển mới cho Thủ đô. Tuy nhiên, bên cạnh những cơ hội, quá trình tổ chức triển khai Luật cũng đặt ra nhiều yêu cầu và thách thức cần được nhận diện đầy đủ để bảo đảm tính khả thi và hiệu quả trong thực tiễn.

Chiều 21/5, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề: “Xây dựng xã, phường xã hội chủ nghĩa trong kỷ nguyên phát triển mới - Những vấn đề lý luận và thực tiễn”.

Chiều ngày 08/4/2026, phát biểu tại phiên thảo luận ở tổ của Quốc hội khoá XVI về Dự án Luật Thủ đô (sửa đổi), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm (Đoàn thành phố Hà Nội) nhấn mạnh, việc sửa đổi Luật Thủ đô lần này không chỉ đơn thuần là hoàn thiện một đạo luật cụ thể, mà đây là cơ hội thực chất, bước đi chiến lược nhằm kiến tạo mô hình phát triển mới cho Thủ đô.

Chính phủ đã trình Quốc hội về Dự án Luật Thủ đô (sửa đổi) và dự kiến được Quốc hội khóa XVI xem xét, thông qua ngay tại Kỳ họp thứ Nhất từ ngày 05-25/4/2026. Khi được thông qua, Luật có hiệu lực từ ngày 01/7/2026, trong đó một số quy định về thẩm quyền của HĐND thành phố Hà Nội có thể được áp dụng từ ngày 01/6/2026.

Sáng ngày 17/10/2025, Trung tâm Thông tin - Đào tạo thuộc Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội tổ chức Tọa đàm khoa học “Phát triển Thủ đô văn minh, bền vững trong kỷ nguyên mới” nhằm tạo diễn đàn học thuật để các nhà khoa học chia sẻ góc nhìn về cơ hội và thách thức đối với Việt Nam trong kỷ nguyên vươn mình.

Chiều ngày 02/10/2025, tại Hà Nội, Diễn đàn Kinh tế mới Việt Nam (Vietnam New Economy Forum - VNEF) lần thứ ba với chủ đề “Sức bật kinh tế Việt Nam: Từ nội lực đến chuỗi giá trị toàn cầu” đã diễn ra, quy tụ hơn 300 đại biểu là lãnh đạo các cơ quan Đảng, Nhà nước, các địa phương, tổ chức quốc tế, hiệp hội doanh nghiệp trong và ngoài nước, cùng sự tham của các chuyên gia, nhà khoa học và cộng đồng doanh nghiệp.

Sáng ngày 04/09/2025, Chi đoàn Viện Chiến lược và Chính sách Kinh tế - Tài chính (Đoàn Thanh niên Bộ Tài chính) và Chi đoàn Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội (Đoàn Thanh niên UBND thành phố Hà Nội) tổ chức Hội thảo khoa học thanh niên: “Những động lực mới cho mục tiêu tăng trưởng 2 con số” tại Hội trường Viện Chiến lược và Chính sách Kinh tế - Tài chính, số 65 Văn Miếu, phường Văn Miếu - Quốc Tử Giám, thành phố Hà Nội.

Sáng 05/8/2025, Trung tâm Thông tin - Đào tạo đã tổ chức tọa đàm khoa học với chủ đề “Những điểm mới và đột phá trong các chính sách Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo hiện nay” tại Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội, thu hút đông đảo cán bộ nghiên cứu, chuyên viên, lãnh đạo tại các phòng, trung tâm trực thuộc Viện tham gia.