Luật Thủ đô (sửa đổi) được xây dựng với mục tiêu tạo lập khung pháp lý đồng bộ, thống nhất, đồng thời bổ sung các cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội, phù hợp với vị trí, vai trò của Thủ đô là trung tâm đầu não chính trị - hành chính quốc gia, trung tâm lớn về kinh tế, văn hóa, giáo dục, khoa học công nghệ và hội nhập quốc tế. Việc tổ chức tuyên truyền, phổ biến nội dung của dự thảo Luật có ý nghĩa quan trọng, góp phần nâng cao nhận thức, tạo sự đồng thuận trong đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và người lao động.

Một trong những nội dung cốt lõi của dự thảo Luật là tăng cường phân cấp, phân quyền đi đôi với kiểm soát quyền lực. Theo đó, chính quyền Thành phố Hà Nội sẽ được trao quyền chủ động hơn trong tổ chức bộ máy, quản lý biên chế, sử dụng nguồn lực tài chính và ban hành một số cơ chế, chính sách phù hợp với điều kiện thực tiễn. Đây là bước tiến quan trọng nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của Thủ đô trong bối cảnh mới.

Bên cạnh đó, dự thảo Luật tập trung tháo gỡ các “điểm nghẽn” trong phát triển đô thị, đặc biệt là các vấn đề về quy hoạch, hạ tầng, giao thông và môi trường. Nhiều cơ chế, chính sách mới được đề xuất như phát triển đô thị theo mô hình gắn với giao thông công cộng (TOD), cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ, khai thác hiệu quả không gian ngầm, không gian trên cao. Những nội dung này được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao chất lượng đô thị, giảm ùn tắc giao thông, cải thiện môi trường sống của người dân.

Trong lĩnh vực khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, dự thảo Luật thể hiện rõ định hướng xây dựng Hà Nội trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo của cả nước. Các cơ chế ưu đãi, hỗ trợ phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số, thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao, chuyên gia, nhà khoa học được chú trọng. Đồng thời, việc cho phép triển khai các mô hình thí điểm, thử nghiệm có kiểm soát sẽ tạo điều kiện thúc đẩy các sáng kiến mới, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của Thủ đô.

Cùng với đó, các chính sách về an sinh xã hội tiếp tục được quan tâm, hướng tới nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Dự thảo Luật đề xuất nhiều nội dung như mở rộng phúc lợi xã hội, nâng cao chất lượng dịch vụ y tế, giáo dục, hỗ trợ phát triển nhà ở xã hội và chăm lo cho các đối tượng yếu thế. Đây là những chính sách thiết thực, thể hiện rõ quan điểm phát triển lấy người dân làm trung tâm.

Ngoài ra, công tác quản lý đô thị, bảo vệ môi trường cũng được tăng cường với các quy định cụ thể về kiểm soát phát thải, phát triển kinh tế tuần hoàn, áp dụng các biện pháp quản lý phù hợp với đặc thù của Thủ đô. Việc cho phép áp dụng một số chế tài cao hơn trong các lĩnh vực cần thiết sẽ góp phần nâng cao hiệu lực quản lý, bảo đảm trật tự, kỷ cương đô thị.

Để Luật Thủ đô (sửa đổi) khi được ban hành có thể nhanh chóng đi vào cuộc sống, phát huy hiệu quả, yêu cầu đặt ra là các cơ quan, đơn vị cần chủ động nghiên cứu, nắm bắt đầy đủ nội dung của dự thảo Luật; đồng thời tích cực tham gia đóng góp ý kiến, hoàn thiện chính sách. Công tác tuyên truyền cần được thực hiện thường xuyên, liên tục, đa dạng về hình thức, phù hợp với từng đối tượng, qua đó tạo sự thống nhất cao trong nhận thức và hành động.

Phát huy vai trò của Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội trong triển khai Luật Thủ đô (sửa đổi)

Trong bối cảnh đó, đối với Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội, việc nghiên cứu, tham gia góp ý hoàn thiện Luật Thủ đô (sửa đổi) là nhiệm vụ có ý nghĩa quan trọng, gắn với chức năng nghiên cứu, tham mưu chính sách phát triển kinh tế - xã hội của Thành phố.

Trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ được giao, Viện cần tiếp tục chủ động theo dõi, cập nhật, nghiên cứu sâu các nội dung của dự thảo Luật, nhất là các cơ chế, chính sách đặc thù liên quan đến phát triển kinh tế, đô thị, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và an sinh xã hội. Qua đó, kịp thời tham gia ý kiến có chất lượng, có cơ sở khoa học và thực tiễn, góp phần hoàn thiện hệ thống chính sách phù hợp với yêu cầu phát triển của Thủ đô trong giai đoạn mới.

Đồng thời, các đơn vị chuyên môn thuộc Viện cần tăng cường nghiên cứu, tổng hợp, đánh giá thực tiễn, đề xuất các luận cứ khoa học phục vụ việc xây dựng, triển khai thi hành Luật sau khi được ban hành; đẩy mạnh trao đổi chuyên môn, chia sẻ thông tin nghiên cứu, phục vụ công tác tham mưu cho Thành phố.

Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền, phổ biến nội dung của Luật Thủ đô (sửa đổi) cần được lồng ghép trong các hoạt động chuyên môn của Viện, góp phần nâng cao nhận thức của đội ngũ cán bộ nghiên cứu, tạo sự thống nhất trong tư duy và hành động.

Với vai trò là cơ quan nghiên cứu chiến lược của Thành phố, Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội cần tiếp tục phát huy tinh thần chủ động, trách nhiệm, nâng cao chất lượng nghiên cứu, tham mưu, đóng góp thiết thực vào quá trình xây dựng và triển khai Luật Thủ đô (sửa đổi), góp phần thúc đẩy sự phát triển nhanh, bền vững của Thủ đô Hà Nội./.