Việc Quốc hội khóa XVI thông qua Luật Thủ đô số 02/2026/QH16 được đánh giá là bước hoàn thiện quan trọng về thể chế nhằm tạo cơ sở pháp lý cho xây dựng và phát triển Hà Nội trong giai đoạn mới. Với nhiều cơ chế, chính sách đặc thù về phân quyền, quản trị đô thị, huy động nguồn lực và phát triển khoa học công nghệ, Luật Thủ đô năm 2026 được kỳ vọng sẽ mở ra dư địa phát triển mới cho Thủ đô. Tuy nhiên, bên cạnh những cơ hội, quá trình tổ chức triển khai Luật cũng đặt ra nhiều yêu cầu và thách thức cần được nhận diện đầy đủ để bảo đảm tính khả thi và hiệu quả trong thực tiễn.

Dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) đang được hoàn thiện đã thể hiện rõ định hướng đổi mới quản trị đô thị theo hướng phân quyền mạnh mẽ, linh hoạt và phù hợp với vai trò đặc thù của Hà Nội. Trong đó, một điểm mới nổi bật là quy định về thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư tại Điều 22, được đánh giá là bước tiến quan trọng nhằm tháo gỡ các “nút thắt” về thể chế, thúc đẩy phát triển nhanh và bền vững Thủ đô.

ĐẨY MẠNH PHÂN CẤP, PHÂN QUYỀN GẮN VỚI KIỂM SOÁT QUYỀN LỰC VÀ TRÁCH NHIỆM GIẢI TRÌNH, TẠO ĐỘNG LỰC CHO THỦ ĐÔ BỨT PHÁ

Dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) đang được các cơ quan có thẩm quyền tập trung hoàn thiện với nhiều nội dung đổi mới quan trọng, mang tính đột phá. Đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm nhằm cụ thể hóa các chủ trương lớn của Đảng, đặc biệt là các nghị quyết của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trong tình hình mới.

Luật Thủ đô năm 2024 là đạo luật quan trọng có ý nghĩa rất lớn đối với phát triển của Thủ đô. Sau khi được ban hành, nhiều văn bản luật khác trong quá trình sửa đổi, bổ sung, thay thế đã nghiên cứu, kế thừa quy định của Luật Thủ đô và phát triển thành quy định thuận lợi, mạnh mẽ hơn về cùng một vấn đề, dẫn đến nhiều quy định trước đây là đặc thù nhưng nay trở thành cơ chế chung của cả nước, có những thuận lợi hơn; từ đó, dẫn đến việc lựa chọn, áp dụng pháp luật, ảnh hưởng đến quá trình xây dựng các văn bản triển khai thi hành Luật Thủ đô. Đồng thời, với tinh thần cải cách, hoàn thiện thể chế mạnh mẽ, nhiều luật được sửa đổi, thay thế toàn diện trong đó có những chính sách không chỉ tiếp thu mà còn vượt trội hơn so với Luật Thủ đô. Việc tổ chức đánh giá toàn diện việc thi hành Luật Thủ đô để xem xét, đề xuất Quốc hội ban hành Luật Thủ đô (sửa đổi) phù hợp với định hướng phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới là hết sức cần thiết.

Đổi mới mô hình tăng trưởng, cơ cấu lại nền kinh tế là nội dung lớn, chính thức được đề ra từ Đại hội XI của Đảng. Tại Đại hội XIII, Đảng tiếp tục đề ra nhiệm vụ cơ cấu lại nền kinh tế gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng, cụ thể: “Tiếp tục đẩy mạnh đổi mới mô hình tăng trưởng kinh tế, chuyển mạnh nền kinh tế sang mô hình tăng trưởng dựa trên tăng năng suất, tiến bộ khoa học và công nghệ, đổi mới sáng tạo, nhân lực chất lượng cao, sử dụng tiết kiệm, hiệu quả các nguồn lực để nâng cao chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Quyết liệt đẩy nhanh tiến độ đầu tư công không chỉ là nhiệm vụ trọng tâm, mục tiêu và động lực cải thiện tốc độ và hiệu quả tăng phát triển kinh tế và mở rộng đầu tư xã hội năm 2024, mà còn là thước đo, cơ hội khẳng định và nâng cao năng lực, hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, kiện toàn tổ chức và công tác cán bộ, tăng cường kỷ luật kỷ cương công vụ… thích ứng với bối cảnh hiện nay.

Phân tích thị trường tỷ giá đô la Mỹ, vàng trong nước và thế giới với những tăng giảm diễn ra trong quý IV/2023 và cả năm 2023 dựa trên những tác động từ môi trường địa chính trị, tình hình kinh tế, các chính sách của ngân hàng... cho thấy diễn biến thị trường liên tục có chiều hướng tăng. Đây chính là cơ sở để dự báo tỷ giá USD trong nước và quốc tế tiếp tục đi ngang hoặc tăng nhẹ trong quý I/2024, giá vàng trọng nước tăng trong quý I/2024.

Cùng với Thành phố Hồ Chí Minh, Hà Nội là cực tăng trưởng quan trọng, góp phần vào phát triển kinh tế - xã hội của cả nước. Thành phố luôn chú trọng công tác phát triển KHCN, ĐMST và khởi nghiệp ĐMST, bước đầu đạt được một số kết quả quan trọng góp phần vào công cuộc đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa trên nền tảng ứng dụng tiến bộ KHCN và ĐMST.

Trong quá trình đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, khoa học - công nghệ (KHCN) và đổi mới sáng tạo (ĐMST) được coi là cơ sở quan trọng hàng đầu cho sự phát triển nhanh và bền vững. Trước thách thức của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và quá trình hội nhập quốc tế, nguồn nhân lực chất lượng cao cùng với KHCN và ĐMST trở thành yếu tố đầu vào quan trọng của lực lượng sản xuất hiện đại, là chìa khóa quyết định tốc độ và chất lượng phát triển của các quốc gia và nền kinh tế.